Keşfet
Ülkeler/İspanya

Ülke odası

İspanya

İspanya trajediyle maskaralığı aynı sahneye koydu.

Bir ülke kendi acısına gülebilir mi?

İspanya bu soruyu kırk yıl boyunca yüksek sesle soramadı.

Sorabildiğinde de gülerek sordu.


İspanyol sinemasının en tuhaf tarafı şu:

En karanlık filmleri çoğu zaman komedidir.

Berlanga, cellat olmak istemeyen bir adamı anlattı. Adam kötü biri değildir. Sadece ev sahibi olmak ister. Devlet ona bir ev verir. Karşılığında bir insanı asmasını ister.

Film boyunca gülersin.

Son sahnede gülmenin nereye kaybolduğunu anlayamazsın.

Sansür kurulu filmi geçirdi.

Çünkü komikti.

Kırk yıl boyunca İspanya'da önce sansür konuştu.

Yönetmenler ne söyleyebileceklerini değil, neyi söyleyemeyeceklerini biliyordu.

Bu yüzden anlam diyalogdan çıktı.

Kadrajın kenarına geçti.

Bir bakışa.

Bir şakaya.

Arka planda unutulmuş bir nesneye.

Söylenmeyen şey çoğu zaman filmin en görünür yeriydi.

Buñuel başka bir yol seçti.

Ülkesinden ayrıldı.

Paris'e gitti.

Meksika'ya gitti.

Sonra geri döndü.

Viridiana Cannes'da Altın Palmiye kazandı.

İspanya'da yasaklandı.

Bir grup dilenci masaya oturur.

Bir anlığına Son Akşam Yemeği'ni hatırlatırlar.

Bu sahne küfür müdür?

Şaka mı?

Yoksa yalnızca bir resim mi?

Buñuel hiçbirini açıklamadı.

Juan Antonio Bardem ise kamerasını doğrudan suçun üzerine çevirdi.

Bir çift, bisikletliyi ezip kaçar.

Film kazayı anlatmaz.

Vicdanı anlatır.

Ve vicdanın bazen sınıfsal olduğunu.

Devamını oku

Sonra Franco öldü.

Ülke yalnızca siyasetini değiştirmedi.

Sesini de değiştirdi.

Madrid geceleri doldu.

Renk geri geldi.

Müzik yükseldi.

O yılların içinden Pedro Almodóvar çıktı.

Melodramı utanılacak bir tür olmaktan çıkardı.

Kadınları, anneleri, rahibeleri, travestileri, taşra otobüslerini aynı ciddiyetle filme aldı.

Filmleri kahkahayla başlar.

Bir yerde fark ettirmeden kalbini kırar.

İspanyol korkusu da evin içine yerleşti.

Hayaletler şatolarda değil apartmanlarda dolaştı.

Kötülük yabancıda değil, ailede bulundu.

Bu ülkenin korku sineması canavar üretmedi.

Yakınlık üretti.

Bugün İspanya yeniden toprağa bakıyor.

Şeftali bahçelerine.

Yanan ormanlara.

Boşalan köylere.

Bir zamanlar herkes köyden şehre gidiyordu.

Şimdi sinema köyün yavaş yavaş kayboluşunu izliyor.

İspanya hiçbir zaman acısıyla kavga etmeyi bırakmadı.

Sadece ona bakmanın biçimini değiştirdi.

Bazen ağlayarak.

Bazen de gülerek.


Zincir

Bir film diğerini doğurur

  1. Surcos · 1951

    Surcos

    Köyden Madrid'e gelen aile, şehirde daha da yoksullaşır. Sansür sonu değiştirtti: aile köyüne dönmek zorunda kaldı, çünkü şehir kötü görünmemeliydi.

  2. Muerte de un ciclista · 1955

    Muerte de un ciclista

    Kaza bir dakika sürer, film iki saat boyunca kimsenin ceza almayacağını anlatır. Suçlu belli, mesele suçlunun ait olduğu sınıf.

  3. Viridiana · 1961

    Viridiana

    Cannes'da Altın Palmiye aldı, İspanya'da yasaklandı, kopyaları toplatıldı. Devlet filmi kendi parasıyla desteklemişti.

  4. El verdugo · 1963

    El verdugo

    Ev sahibi olmak için cellat olmak. Berlanga bunu komedi diye anlattı ve sansür kurulu güldüğü için geçirdi.

  5. El extraño viaje · 1964

    El extraño viaje

    Bir kasaba, üç kardeş ve kimsenin sormadığı bir ölüm. Film yıllarca raflarda kaldı; kimse ne yapacağını bilemedi.

  6. La caza · 1966

    La caza

    Dört adam tavşan avlamaya gider. Güneşin altında konuşa konuşa savaşın hiç bitmediği anlaşılır.

  7. Mi querida señorita · 1972

    Mi querida señorita

    Taşrada yalnız yaşayan bir kadının hayatı bir sırla tersine döner. 1972'de, sansürün altında, kimlik üzerine bir film.

  8. The Spirit of the Beehive · 1973

    The Spirit of the Beehive

    Bir çocuk Frankenstein'ı seyreder ve canavarın gerçek olduğuna inanır. Franco'nun son yıllarında sessizlik böyle anlatıldı.

  9. Furtivos · 1975

    Furtivos

    Franco'nun öldüğü yıl gösterime girdi. Ormanı huzurlu sanan herkes için hazırlanmış bir tuzak.

  10. Arrebato · 1979

    Arrebato

    Bir yönetmen film çekmeye bağımlı hale gelir. Gösterime girdiğinde kimse gitmedi; bugün İspanya'nın en büyük kült filmi.

  11. Los santos inocentes · 1984

    Los santos inocentes

    Çiftlikte çalışan aile ile ağa arasındaki mesafe hiç kapanmaz. Gülünecek hiçbir şeyin olmadığı nadir İspanyol filmlerinden.

  12. Mujeres al borde de un ataque de nervios · 1988

    Mujeres al borde de un ataque de nervios

    Franco öleli on üç yıl olmuştu. Renkler, telefonlar, uçuk bir daire ve hiç durmayan kadınlar; ülke sesini bulmuştu.

  13. Jamón jamón · 1992

    Jamón jamón

    Jambon, boğa reklamı, çıplak toprak. İspanya kendi klişelerini alaya alarak sattı ve satış tuttu.

  14. El día de la bestia · 1995

    El día de la bestia

    Bir rahip Deccal'i bulmak için günah işlemeye başlar. Korku, komedi ve din aynı sahnede; başka bir ülkede zor.

  15. Mar adentro · 2004

    Mar adentro

    Otuz yıl yatakta yatan bir adam ölme hakkını istiyor. İspanya bu tartışmayı önce sinemada yaptı.

  16. Alcarràs · 2022

    Alcarràs

    Şeftali bahçesinin son hasadı, Katalanca, Berlin'de Altın Ayı. Franco'nun yasakladığı dilde çekilen film, devletin parasıyla yapıldı ve ülkeyi temsil etti.

Damarlar

Bir ülkenin sineması kimlerle, nasıl yön değiştirdi.

Buñuel filmlerinin çoğunu Meksika ve Fransa'da çekti; ülkesine döndüğünde filmi yasaklandı.

İdam cezasını, sınıfı ve yoksulluğu anlatmanın yolu güldürmekten geçiyordu; sansür kurulu güldüğü için geçirdi.

Doğrudan konuşmak yasakken sinema mecaza döndü: bir av partisi, bir arı kovanı, bir orman.

Franco öldükten sonra çekilen filmler kutlama değil: uyuşturucu, işsizlik ve mahalleler.

Renk, müzik, aşırılık ve utanmama. Seksenlerde İspanyol sineması dünyaya kendi sesiyle konuştu.

Bugünün İspanyol sineması büyük meseleleri küçük evlerin içinde tartışıyor.


Bugün

Bunlar son yılların filmleri. Şimdi yetmiş yıl geriye, sansür kurulunun senaryoları okuduğu yıllara gidiyoruz.